Dự án cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 14E - một trong những công trình trọng điểm khu vực miền Trung đang phải đối mặt với áp lực lớn về tiến độ khi hàng loạt vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) chưa được tháo gỡ dứt điểm. Ghi nhận tại buổi kiểm tra ngày 31/3 của Cục Đường bộ Việt Nam và Ban Quản lý dự án đường bộ miền Trung cho thấy, dù nhiều hạng mục đã được triển khai, song “điểm nghẽn” mặt bằng vẫn đang là rào cản lớn nhất, đe dọa tiến độ hoàn thành toàn dự án.
Đoàn công tác Cục Đường bộ Việt Nam kiểm tra hiện trường, chỉ đạo tháo gỡ vướng mắc mặt bằng tại Dự án Quốc lộ 14E.
Mặt bằng chưa thông, tiến độ “mắc kẹt”
Ghi nhận thực tế tại nút giao cầu vượt đường sắt (thuộc xã Thăng Bình), nhà thầu đã thi công xong hạ bộ (2 mố, 4 trụ), đã lao dầm xong 4/5 nhịp; đổ xong 2/3 bản mặt cầu. Hiện nhà thầu đang thi công bản mặt cầu còn lại. Đối với nhịp dầm thép, nhà thầu dự kiến lắp đặt từ 10/4 đến 12/4; khẩn trương làm việc với Tổng công ty Đường sắt để xin lịch điều độ tàu. Tuy nhiên, hệ thống đường gom hai bên cầu vẫn chưa đảm bảo an toàn thông tuyến; hạng mục đường điện, đường nước và viễn thông chưa di dời hoàn toàn.
Theo báo cáo, phạm vi trong cầu vượt đường sắt đến nay đã phê duyệt phương án 59 hộ. Đã nhận tiền là 56 hộ, trong đó có 40 hộ bàn giao mặt bằng nhưng có 4 hộ chỉ cho thi công một phần; 16 hộ chưa bàn giao mặt bằng và 3 hộ chưa nhận tiền. Xã Việt An còn vướng 4 hộ thuộc diện tái định cư ảnh hưởng tới 1,2 km tuyến; xã Hiệp Đức còn 4 hộ chưa phê duyệt phương án bồi thường.
Kiểm tra hiện trường, Cục Đường bộ Việt Nam yêu cầu các đơn vị tập trung nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ thi công.
Đại diện Ban Quản lý dự án đường bộ miền Trung (đơn vị được Cục Đường bộ Việt Nam giao nhiệm vụ quản lý dự án) cho biết công trình vẫn còn vướng 58 hộ, một số vị trí chưa hoàn thành di dời hệ thống đường điện, đường nước nên chỉ thi công được rãnh dọc, cạp mở rộng. Riêng đoạn cầu vượt đường sắt từ Km15+270 - Km15+820 còn vướng 23 hộ và hệ thống điện dẫn đến không thể thi công được các hạng mục như đường gom đảm bảo giao thông phía phải tuyến, tường chắn có cốt.
Máy móc hiện đại được huy động tối đa, tập trung thi công các hạng mục trọng điểm ngay khi có mặt bằng.
Áp lực “chạy đua” với thời gian
Việc chậm trễ trong GPMB đã kéo theo hàng loạt hệ lụy, đặc biệt trong bối cảnh công trường đang bước vào mùa nắng - thời điểm thuận lợi để tăng tốc thi công. Nếu không tận dụng được “cửa sổ thời gian” này, dự án sẽ đối mặt với nguy cơ bị gián đoạn khi mùa mưa bão đến gần.
Theo ghi nhận thời gian gần đây, mặc dù gặp nhiều khó khăn do biến động giá nhiên liệu, vật liệu tăng cao do ảnh hưởng bởi xung đột khu vực Trung Đông nhưng các nhà thầu đã tăng cường máy móc, tăng ca để đẩy nhanh tiến độ, trên công trường các nhà thầu đang triển khai nhiều mũi thi công, đặc biệt mặc dù khó khăn về nguồn nhựa đường nhưng nhà thầu vẫn duy trì thi công liên tục các mũi thảm bê tông nhựa nhằm tranh thủ thời tiết nắng ráo để bù đắp cho các tháng mưa vừa qua (Ban QLDA đường bộ miền Trung cho biết).
Ông Lê Đức Lộc, Giám đốc Ban Quản lý dự án đường bộ miền Trung cho biết, dự án được Bộ Xây dựng cho phép gia hạn đến ngày 30/10/2026. Tuy nhiên, công trình đang gặp rất nhiều khó khăn liên quan đến giá nguyên vật liệu tăng cao và GPMB còn gặp trở ngại. Trong đó, phạm vi cầu vượt đường sắt (xã Thăng Bình) cũng như các địa phương khác cần khẩn trương tuyên truyền, vận động để người dân bàn giao mặt bằng cho đơn vị thi công trong tháng 4; tiến hành di dời hệ thống đường điện trước ngày 10/4. Mục tiêu hoàn thành cơ bản dự án trước 30/6 để không chịu ảnh hưởng thời tiết mưa bão.
Nhiều mũi thi công được triển khai đồng loạt, tranh thủ từng đoạn mặt bằng để đẩy nhanh khối lượng công việc.
Cần giải pháp quyết liệt từ cơ sở
Thực tế cho thấy, ở những địa phương hoàn thành tốt công tác GPMB như Phước Trà, Phước Hiệp, tiến độ thi công được đảm bảo rõ rệt. Điều này khẳng định vai trò then chốt của chính quyền địa phương trong việc tuyên truyền, vận động và giải quyết thấu đáo quyền lợi của người dân.
Theo ông Đoàn Thanh Khiết, Chủ tịch UBND xã Thăng Bình, thành phố Đà Nẵng, đoạn cầu vượt đường sắt được chính quyền địa phương quan tâm và chỉ đạo quyết liệt trong thời gian vừa qua. Đối với công tác GPMB, địa phương đã thực hiện nhiều cuộc họp, đối thoại trực tiếp để giải thích cũng như vận động để người dân đồng tình với chủ trương. Hiện một số hộ dân đã thống nhất di dời và bàn giao mặt bằng cho nhà thầu thi công.
Thời gian tới, UBND xã Thăng Bình sẽ tiếp tục đôn đốc, rà soát thủ tục hồ sơ, giải quyết dứt điểm những nguyện vọng chính đáng của người dân. Trường hợp các hộ dân không chấp thuận, địa phương sẽ xin ý kiến chỉ đạo để bảo vệ thi công.
Công nhân, kỹ sư làm việc xuyên đêm trên công trường, tăng cường nhân lực, thiết bị để bảo đảm tiến độ đề ra.
Ông Trương Mạnh Tuấn, Phó Trưởng phòng Quản lý chất lượng Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, dự án có hai nguyên nhân tác động chính đến tiến độ là giá nguyên vật liệu tăng cao và công tác GPMB bàn giao còn xôi đỗ, không đủ điều kiện để tổ chức thi công đồng bộ. Thời gian qua, Cục Đường bộ Việt Nam cũng đã chủ động đôn đốc, phối hợp với chính quyền địa phương cũng như các nhà thầu để tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc nhằm đảm bảo tiến độ đề ra.
Dù chịu áp lực về tiến độ thực hiện nhưng Cục Đường bộ Việt Nam cũng yêu cầu nhà thầu tuân thủ các tiêu chuẩn trong thi công, đảm bảo chất lượng cao nhất khi đưa vào khai thác. Trong đó, việc thảm nhựa lớp hai có ý nghĩa rất quan trọng, vì vậy các đơn vị phải khẩn trương thực hiện.
Nhà thầu tổ chức thi công linh hoạt, tận dụng thời tiết thuận lợi, quyết tâm hoàn thành dự án đúng kế hoạch.
Cục Đường bộ Việt Nam cho biết sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với địa phương, đồng thời báo cáo cấp có thẩm quyền để có chỉ đạo kịp thời, nhằm tháo gỡ các “nút thắt” về mặt bằng. Song song đó, các nhà thầu cũng được yêu cầu tập trung tối đa nguồn lực, tranh thủ thi công ngay khi có mặt bằng, không để xảy ra tình trạng “chờ việc”.
Trong bối cảnh áp lực tiến độ ngày càng lớn, yêu cầu đặt ra là sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt hơn nữa từ các cấp, các ngành và địa phương. Chỉ khi mặt bằng được bàn giao thông suốt, dự án mới có thể “tăng tốc” đúng nghĩa, bảo đảm hoàn thành đúng cam kết, góp phần hoàn thiện hạ tầng giao thông, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội khu vực.